به گزارش تیکنا، اقتصاد ایران در دیماه با یکی از سنگینترین شوکهای تورمی سالهای اخیر مواجه شد. تازهترین آمارهای رسمی نشان میدهد شتاب تورم نهتنها متوقف نشده، بلکه با قدرت بیشتری ادامه یافته و مستقیماً معیشت خانوارها را هدف گرفته است؛ واقعیتی که هر روز کوچکتر شدن سفره مردم آن را بهخوبی بازتاب میدهد.
جهش تورم ماهانه؛ رکوردی که تکرار شد
بر اساس دادههای مرکز آمار، تورم ماهانه کل کالاها در دیماه به ۷.۹ درصد رسید؛ رقمی که از خرداد ۱۴۰۱ تاکنون سابقه نداشته است. آخرین بار در آن مقطع، حذف ارز ترجیحی ۴۲۰۰ تومانی باعث جهش شدید قیمتها شد.
حذف ارز ترجیحی؛ تکرار یک تجربه پرهزینه
اینبار نیز ریشه اصلی افزایش تورم را باید در تغییر سیاست ارزی جستوجو کرد. دولت چهاردهم با حذف ارز ۲۸ هزار و ۵۰۰ تومانی برای کالاهای اساسی، مسیر مشابهی را در پیش گرفت. هرچند هدف این سیاست کاهش رانت و فساد بود، اما اجرای آن بدون ملاحظات حمایتی کافی، اثر مستقیم خود را بر قیمتها گذاشت.
خوراکیها در صدر گرانی؛ فشار مستقیم بر معیشت
اصلیترین موتور تورم ماهانه در دیماه، رشد شدید قیمت خوراکیها بود. تورم گروه خوراکیها و آشامیدنیها به ۱۳.۸ درصد رسید؛ عددی که از خرداد ۱۴۰۱ تاکنون بیسابقه محسوب میشود.
رکوردهای تازه در بازار مواد غذایی
تورم ماهانه گوشت قرمز و سفید: ۱۸.۹ درصد (بالاترین رقم ثبتشده تاکنون)
تورم ماهیها و صدفداران: ۷.۳ درصد (رکورد هفتساله)
تورم شیر، پنیر و تخممرغ: ۱۹.۳ درصد
تورم روغنها و چربیها: ۵۱.۸ درصد
این ارقام نشان میدهد فشار تورم بیش از هر چیز متوجه اقلام ضروری و سبد غذایی خانوار شده است.
تورم نقطهبهنقطه؛ عبور از مرز تاریخی ۶۰ درصد
تورم نقطهبهنقطه در دیماه به ۶۰ درصد رسید؛ سطحی که از سال ۱۳۹۱ تاکنون مشاهده نشده است. این شاخص از فروردین سال گذشته وارد مسیر صعودی شده و همچنان بدون وقفه در حال افزایش است.
چرا تورم نقطهای مهار نشد؟
کارشناسان کسری بودجه مزمن دولت و رشد سریع نقدینگی را از عوامل اصلی این وضعیت میدانند. در کنار آن، تحریمها و تنشهای خارجی نیز به تشدید این روند دامن زدهاند.
خوراکیها در آستانه انفجار قیمتی
تورم نقطهبهنقطه خوراکیها و آشامیدنیها به حدود ۹۰ درصد رسیده و نان و غلات با تورم ۱۳۳.۶ درصدی، رکوردی تاریخی ثبت کردهاند؛ ارقامی که از سال ۱۳۹۱ تاکنون مشابهی نداشتهاند.
جزئیات تورم نقطهای اقلام پروتئینی
گوشت قرمز و سفید: ۷۹.۴ درصد
ماهیها و صدفداران: ۶۵.۶ درصد
شیر، پنیر و تخممرغ: ۸۷.۲ درصد
روغن و چربیها؛ بازگشت تورم سهرقمی
تورم نقطهبهنقطه روغنها و چربیها در دیماه به ۱۱۶.۹ درصد رسید؛ بالاترین سطح از اردیبهشت ۱۴۰۲. این در حالی است که دو سال پیش، این شاخص حتی از مرز ۲۰۰ درصد هم عبور کرده بود.
بررسی این ارقام بهگونهای است که گویی بهجای نرخ تورم، با شاخص قیمتهای مطلق مواجهایم؛ شاخصی که حالا در برخی اقلام، رشد سهرقمی را تجربه میکند.
تورم، مهمان دائمی سفرهها
آنچه آمارهای دیماه نشان میدهد، نه یک نوسان مقطعی، بلکه تثبیت تورم در سطوح بسیار بالا است. ادامه این روند، بدون اصلاح سیاستهای بودجهای، پولی و حمایتی، میتواند فشار معیشتی را به نقطهای بحرانی برساند؛ نقطهای که ترمیم آن بهمراتب پرهزینهتر خواهد بود.
